home  |  contact  |  sitemap


หน้าแรก > ข้อมูลจังหวัดสมุทรปราการ

ข้อมูลทั่วไปจังหวัดสมุทรปราการ

   
   
   

จังหวัด สมุทรปราการ หรือที่เรียกกันเป็นสามัญทั่วไปว่า "เมืองปากน้ำ" เพราะตั้งอยู่ปากน้ำเจ้าพระยาเป็นเมือง สำคัญทางประวัติศาสตร์ มาตั้งแต่โบราณเป็นเมืองหน้าด่านทางทะเลที่มีความสำคัญตลอดมาทุกยุคทุกสมัย " สมุทร" แปลว่า " ทะเล" และ "ปราการ" แปลว่า "กำแพง" สมุทรปราการ แปลว่า กำแพงชายทะเล หรือ กำแพงริมทะเล ซึ่งหมายถึงเมืองหน้าด่านชายทะล หรือ ริมทะเลที่มีกำแพงมั่นคงแข็งแรงสำหรับป้องกันข้าศึกนั่นเอง นับว่าเป็นการ ให้ชื่อเมืองที่ถูกต้องและเหมาะสมตามความมุ่งหมายในการตั้งเมืองเป็นอย่างยิ่ง

ประวัติ ความเป็นมาของเมืองสมุทรปราการ สลับซับซ้อนสัมพันธ์กับเมืองพระประแดงมาก (ปัจจุบันเป็น อำเภอพระประแดงในจังหวัดสมุทรปราการ) เพราะเมืองสมุทรปราการได้ตั้งขึ้นในสมัยกรุงศรีอยุธยาเป็นราชธานี แต่เมืองพระประแดงเดิมนั้น ขอมได้ตั้งขึ้นในสมัยขอมมีอำนาจครอบครองบริเวณลุ่มแม่น้ำเจ้าพระยา ซึ่งสมัยนั้น ทะเลยังลึกเข้ามามากจนจรดเขตทางใต้ของกรุงเทพมหานคร ขอมเรียกว่า "ปากน้ำพระประแดง" เมื่อตั้งที่เมือง ปากน้ำก็เรียกว่า "เมืองพระประแดง" (ตามหลักฐานทางประวัติศาสตร์เชื่อว่าเมืองพระประแดง ที่ขอมตั้งนี้อยู่ที่ คลองเตย เขตพระโขนง กรุงเทพมหานคร ปัจจุบันคือที่ทำการ การท่าเรือแห่งประเทศไทย) ครั้นนานมา มีแผ่นดิน งอกออกไป เมืองพระประแดงห่างจากปากน้ำเข้าทุกที จึงมีการโยกย้ายตั้งเมืองปากน้ำ ขึ้นใหม่เพื่อความเหมาะสม จึงมีทั้งเมืองสมุทรปราการ และเมืองพระประแดง ในสมัยกรุงศรีอยุธยา ครั้นถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ ความจำเป็น ทางการเมือง และความปลอดภัยของประเทศชาติ มีมากขึ้นจึงได้ตั้งเมือง นครเขื่อนขันธ์ขึ้น (ปัจจุบัน เป็นอำเภอ พระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ) จึงกล่าวได้ว่า จังหวัดสมุทรปราการ หรือเมืองปากน้ำในปัจจุบันนี้ มีประวัติ และอาณาเขต ของเมือง 3 เมืองรวมกัน คือ เมืองพระประแดง เมืองนครเขื่อนขันธ์ และเมืองสมุทรปราการ

สภาพทั่วไป

ที่ตั้งและอาณาเขต

จังหวัดสมุทรปราการ ตั้งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา ตอนปลายสุดของแม่น้ำเจ้าพระยา และเหนืออ่าวไทย ระหว่างเส้นรุ้งที่ 13 – 14 องศาเหนือ และเส้นแวงที่ 100 – 101 องศาตะวันออก ห่างจากกรุงเทพมหานคร ไปทางตะวันออกเฉียงใต้ เป็นระยะทางประมาณ 25 กิโลเมตร มีพื้นที่ประมาณ 1,004.1 ตารางกิโลเมตร หรือประมาณ 627,563 ไร่ ครอบคลุมพื้นที่สองฝั่งแม่น้ำเจ้าพระยา มีอาณาเขตติดต่อกับจังหวัดใกล้เคียงดังนี้

 

ทิศเหนือ ติดต่อกับ กรุงเทพมหานคร (เขตราษฎร์บูรณะ และเขตพระโขนง) ระยะทางยาว 55 กิโลเมตร

ทิศใต้ ติดต่อกับ อ่าวไทย ระยะทางยาว 45.2 กิโลเมตร

ทิศตะวันออก ติดต่อกับ จังหวัดฉะเชิงเทรา ระยะทางยาว 42.6 กิโลเมตร

ทิศตะวันตก ติดต่อกับ กรุงเทพมหานคร (เขตบางขุนเทียน) และจังหวัดสมุทรสาคร ระยะทางยาว 34.2 กิโลเมตร

ลักษณะภูมิประเทศ

พื้นที่ของจังหวัดส่วนใหญ่เป็นที่ราบลุ่ม ไม่มีภูเขา มีแม่น้ำเจ้าพระยาไหลผ่าน มีลำคลองมากมาย เช่น คลองสำโรง คลองสรรพสามิต ฯลฯ ซึ่งมีความสำคัญในด้านการชลประทานเพื่อการเกษตร และเป็นเส้นทางคมนาคมขนส่งทางน้ำ โดยทั่วไปลักษณะภูมิประเทศสามารถแบ่งพื้นที่ออกเป็น 3 ส่วน

1. พื้นที่บริเวณริมแม่น้ำเจ้าพระยาทั้งสองฝั่ง เป็นที่ราบลุ่ม เหมาะสำหรับทำสวน

2. พื้นที่ราบกว้างใหญ่ ทางตอนเหนือและตะวันออก เหมาะแก่การทำนา ทำสวน มีประตูน้ำชลประทาน สำหรับป้องกันน้ำเค็ม เป็นพื้นที่ที่มีความสำคัญของจังหวัด

3. พื้นที่บริเวณตอนใต้ใกล้ชายฝั่งทะเล น้ำทะเลท่วมถึง

ลักษณะภูมิอากาศ

จังหวัดสมุทรปราการ มีพื้นที่ติดกับอ่าวไทย มีอากาศเย็นสบายไม่ร้อนจัด ในช่วงฤดูร้อนมีความชื้นในอากาศสูง เนื่องจากได้รับอิทธิพลจากลมทะเลในอ่าวไทย และลมมรสุมตะวันตกเฉียงใต้

ปริมาณน้ำฝนเฉลี่ย ( สถิติย้อนหลัง 10 ปี ) 1,032.78 มิลลิเมตรต่อปี

ฝนตกชุกเดือนกันยายน

ทรัพยากรธรรมชาติ

แหล่งน้ำธรรมชาติ

สภาพพื้นที่ของจังหวัดสมุทรปราการ เป็นที่ราบลุ่ม จึงมีแม่น้ำลำคลองและแหล่งน้ำผิวดินมากมาย ซึ่งแม่น้ำลำคลองสายสำคัญ ๆ ที่ไหลผ่านในจังหวัด ได้แก่

1. แม่น้ำเจ้าพระยา ไหลผ่านอำเภอพระประแดง อำเภอพระสมุทรเจดีย์ และอำเภอเมืองสมุทรปราการ เป็นแหล่งน้ำสำคัญทางการเกษตร และการคมนาคมติดต่อกับกรุงเทพฯ

2. คลองสำโรง เป็นคลองแยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาที่ตำบลสำโรงใต้ อำเภอพระประแดง ผ่านท้องที่ตำบลสำโรงเหนือ อำเภอเมือง ไปยังอำเภอบางพลี ผ่านที่ว่าการอำเภอบางบ่อ ไปถึงอำเภอบางปะกง จังหวัดฉะเชิงเทรา

3. คลองสรรพสามิต แยกจากแม่น้ำเจ้าพระยาที่ตำบลแหลมฟ้าผ่า อำเภอพระสมุทรเจดีย์ ผ่านไปยังตำบลนาเกลือ ถึงจังหวัดสมุทรสาคร

4. คลองด่าน เป็นคลองแยกจากคลองสำโรง ที่บริเวณที่ว่าการอำเภอบางบ่อ ไหลผ่านตำบลต่าง ๆ ในท้องที่อำเภอบางบ่อ ตัดผ่านถนนสุขุมวิท ลงสู่อ่าวไทย โดยมีประตูน้ำชลประทานตั้งอยู่

5. คลองบางโฉลง เป็นคลองแยกจากคลองสำโรงที่วัดบางโฉลงนอก อำเภอบางพลี ผ่านท้องที่ตำบลบางโฉลง ตำบลหนองปรือ อำเภอบางพลี

6. คลองบางปลา เป็นคลองแยกจากคลองสำโรงที่ลาดบางปลา อำเภอบางพลี ถึงคลองตาเจี่ย อำเภอเมืองสมุทรปราการ

7. คลองบางเสาธง เป็นคลองที่เริ่มจาก หมู่ 5 ตำบลบางเสาธง อำเภอบางพลี ถึงคลองประเวศ เขตลาดกระบัง ผ่านท้องที่อำเภอบางพลี

8. คลองพระองค์เจ้าไชยานุชิต เป็นคลองชลประทานที่ขุดคั่นระหว่างคลองประเวศบุรีรัมย์ กับคลองสำโรง ที่อำเภอบางบ่อ

แหล่งน้ำชลประทาน

แบ่งพื้นที่เป็น 2 บริเวณ คือ

1 พื้นที่การชลประทานในเขตโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษา

ลักษณะของการชลประทานประเภทนี้ เป็นโครงการเก็บกักรักษาน้ำ ระบายน้ำ การชะล้างดินเค็ม และการบรรเทาปัญหาน้ำท่วม ครอบคลุมพื้นที่ฝั่งตะวันออก ของจังหวัดสมุทรปราการ รวม 405,800 ไร่ ซึ่งมีโครงการส่งน้ำ และบำรุงรักษานี้แยกออกเป็น 2 โครงการ คือ

1.โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาคลองด่าน ครอบคลุมพื้นที่ อำเภอบางพลี และอำเภอบางบ่อ

2.โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาพระองค์เจ้าไชยานุชิต ครอบคลุมพื้นที่อำเภอบางบ่อ กับบางส่วนของจังหวัดฉะเชิงเทรา

2 พื้นที่ชลประทานนอกเขตโครงการส่งน้ำ และบำรุงรักษา

พื้นที่นอกเขตโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษา จำนวน 150,600 ไร่ เป็นพื้นที่ฝั่งตะวันตก จำนวน 115,700 ไร่ นอกนั้นเป็นพื้นที่ฝั่งตะวันออก ซึ่งส่วนใหญ่อยู่ระหว่างแนวถนนสุขุมวิทกับแม่น้ำเจ้าพระยา และชายฝั่งทะเลของอ่าวไทย การชลประทานในพื้นที่ส่วนนี้ ส่วนใหญ่เป็นคูคลองธรรมชาติ เพื่อแก้ปัญหาการขาดแคลนน้ำจืด บรรเทาปัญหาน้ำท่วม น้ำเสียและป้องกันน้ำเค็ม



Copyright 2015 @ Samutprakan Provincial Agricultural Extension Office หน้าแรก | ติดต่อเรา | แผนที่เว็บไซต์
Tel. 02-389-2344, Fax. 02-395-4139 สำนักงานเกษตรจังหวัดสมุทรปราการ กรมส่งเสริมการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์